Inhoudsopgave

De ziekte van Peyronie is een aandoening waarbij littekenweefsel (plaque) in de penis ontstaat, wat leidt tot kromming, pijn en vaak ook erectieproblemen. Het treft naar schatting 3 tot 9% van de mannen, vooral in de leeftijd van 40 tot 60 jaar. Hoewel er geen medicijnen zijn die de ziekte genezen, zijn er wel effectieve hulpmiddelen die de klachten kunnen verlichten.

Een erectiepomp (ook wel vacuümpomp) wordt steeds vaker ingezet als onderdeel van de behandeling. In dit artikel leggen we uit hoe de ziekte van Peyronie werkt, hoe een erectiepomp kan helpen, en waarom deze voor veel mannen een betere keuze is dan een penile stretcher. Alles onderbouwd met wetenschappelijk onderzoek.

Wat is de ziekte van Peyronie?

Bij de ziekte van Peyronie ontstaat er littekenweefsel (fibrose) in de tunica albuginea, het bindweefselvlies rondom de zwellichamen van de penis. Dit littekenweefsel is minder elastisch dan gezond weefsel, waardoor de penis tijdens een erectie krom gaat staan op de plek van de plaque. De kromstand kan naar boven, beneden, links of rechts zijn.

De precieze oorzaak is niet volledig bekend, maar wordt waarschijnlijk veroorzaakt door herhaald microtrauma aan de penis tijdens seksuele activiteit. Er lijkt ook een genetische component te zijn: de ziekte is verwant aan de ziekte van Dupuytren (bindweefselvorming in de hand) en de ziekte van Ledderhose (bindweefselvorming in de voetzool). Spontane verbetering treedt slechts op bij 8 tot 12% van de mannen; bij de meerderheid stabiliseert de ziekte zich of wordt de kromming erger.

Symptomen

De meest voorkomende symptomen zijn een voelbare verharding in de penis, een kromstand tijdens erectie, verkorting van de penis, pijn bij een erectie (vooral in de beginfase), en erectiestoornissen. Bij 40 tot 50% van de mannen met Peyronie treden erectieproblemen op. De psychologische impact kan aanzienlijk zijn: veel mannen ervaren schaamte, vermijding van intimiteit en somberheid.

Acute fase vs. chronische fase

De ziekte kent twee fasen. In de acute fase (de eerste 6 tot 18 maanden) is er sprake van pijn, en de kromming neemt nog toe. In deze fase is het littekenweefsel nog in ontwikkeling. In de chronische fase is de pijn verdwenen en is de kromstand stabiel. Behandelingen zoals een operatie worden pas overwogen als de ziekte minimaal 6 maanden stabiel is. Een erectiepomp kan in beide fasen worden ingezet, maar met aanpassingen in toepassing.

Hoe kan een erectiepomp helpen bij de ziekte van Peyronie?

Een erectiepomp creëert een vacuüm rondom de penis, waardoor bloed in de zwellichamen wordt gezogen. Dit mechanisme biedt op meerdere manieren ondersteuning bij de ziekte van Peyronie.

Verbeterde bloedcirculatie

Het gebruik van een erectiepomp zorgt voor betere doorbloeding in de penis. Dit helpt het weefsel gezond te houden en kan in sommige gevallen voorkomen dat de aandoening verergert. Een goede bloedtoevoer is belangrijk om littekenvorming te verminderen of stabiel te houden, waardoor de kromming niet erger wordt.

Rekken van het weefsel

Een erectiepomp creëert een vacuüm dat de penis uitrekt. Dit kan bijdragen aan het behoud van de elasticiteit van het weefsel en, in sommige gevallen, helpen om verdere kromming of verkorting van de penis tegen te gaan. Sommige behandelaars raden het gebruik van een erectiepomp aan als onderdeel van een bredere aanpak, vooral in de vroege fase van de ziekte.

Hulp bij erectiestoornissen

Veel mannen met de ziekte van Peyronie hebben moeite om een erectie te krijgen of te behouden. Een erectiepomp kan hen helpen om weer een erectie te krijgen, ondanks de kromming van de penis, waardoor seksueel contact mogelijk blijft. Onderzoek van Raheem et al. (2010) toonde aan dat na 12 weken dagelijks gebruik van een vacuümpomp (10 minuten, tweemaal daags) significante verbeteringen optraden in penislengte, mate van kromming én pijn.

Illustratie bij informatief artikel over peyronie erectiepomp bij De Paarse Keizerin met medisch advies

Penile stretcher (tractie-apparaat) vs. erectiepomp

Naast de erectiepomp wordt ook wel de penile stretcher (een tractie-apparaat) genoemd als hulpmiddel bij Peyronie. Beide apparaten werken via mechanische rek, maar er zijn belangrijke verschillen.

Een stretcher moet bij de eerste generatie apparaten 3 tot 8 uur per dag gedragen worden om effect te bereiken. Nieuwere modellen claimen resultaat bij 30-90 minuten per dag, maar het bewijs hiervoor komt voornamelijk uit één studie met beperkte omvang. De American Urological Association stelt dat penile tractie-therapie een mogelijke rol speelt, maar dat "high level evidence is lacking" en dat therapietrouw het grootste knelpunt is: veel mannen haken af door de lange draagtijd en het ongemak.

Een erectiepomp vraagt daarentegen slechts 10 minuten, tweemaal per dag. Uit een vergelijkende studie bleek dat mannen die een vacuümpomp gebruikten een verbetering in kromming bereikten van gemiddeld 23°, tegenover slechts 3,6° bij mannen zonder behandeling. Bovendien helpt de pomp ook bij de erectiestoornis die bij bijna de helft van alle Peyronie-patiënten voorkomt — iets waar een stretcher niet voor ontworpen is.

Voor de meeste mannen is de erectiepomp daarmee de meest haalbare en veelzijdige eerste stap: het combineert krommingsverbetering, weefselgezondheid én erectieondersteuning in één apparaat, met een veel lagere tijdsinvestering dan een stretcher.

Belangrijke overwegingen en veiligheid

Timing: acute vs. chronische fase

De erectiepomp kan het meest effectief zijn in de chronische fase van de ziekte van Peyronie, wanneer de plaquevorming stabiel is en er geen verdere kromming optreedt. In de acute fase (wanneer de ziekte zich nog ontwikkelt en de kromming snel toeneemt), kan de erectiepomp mogelijk meer schade aanrichten of pijn veroorzaken. Overleg altijd met uw arts over het juiste moment om te starten.

Zorgvuldige toepassing

Als de ziekte van Peyronie ernstig is of gepaard gaat met pijn, moet de erectiepomp met uiterste voorzichtigheid worden gebruikt. Te veel vacuümkracht kan leiden tot verwonding of extra schade aan de penis. Begin altijd met een lage druk en bouw geleidelijk op.

Combinatie met andere behandelingen

In sommige gevallen kan een erectiepomp worden gecombineerd met andere therapieën, zoals medicatie (bijvoorbeeld verapamil- of collagenase-injecties), fysiotherapie gericht op het rekken van de penis, of shockwave-therapie. Een studie uit Odense University Hospital (2021) onderzocht de combinatie van een vacuümpomp met shockwave-therapie en vond dit veilig en potentieel effectief. Bespreek combinatietherapie altijd met uw behandelend arts of uroloog.

Voor wie is een erectiepomp bij Peyronie niet geschikt?

Mannen met een zeer ernstige kromming of grote pijn moeten eerst hun arts raadplegen voordat ze een erectiepomp gebruiken. In sommige gevallen kan het gebruik van een pomp juist meer pijn of schade veroorzaken, vooral als er een risico is op verergering van de littekens. Heeft u bloedstollingsproblemen, gebruikt u bloedverdunners, of heeft u recent een operatie aan de penis ondergaan? Overleg dan altijd eerst met uw uroloog.

Welke erectiepomp is geschikt bij de ziekte van Peyronie?

Bij de ziekte van Peyronie is het extra belangrijk dat u een erectiepomp van medische kwaliteit gebruikt. Goedkope gadgets zonder drukmeter of overdrukventiel kunnen juist schade veroorzaken door te hoge vacuümkracht.

Let bij de keuze op de volgende punten: een regelbare vacuümdruk, bij voorkeur met een drukmeter of ingebouwd overdrukventiel; een comfortabele cilinderring die goed aansluit; en duidelijke gebruiksinstructies. In ons artikel Hoe werkt een erectiepomp en welke is de beste? vindt u een uitgebreid overzicht van de beste opties.

⚠️ Belangrijk: Overleg altijd eerst met uw arts of uroloog voordat u een erectiepomp gaat gebruiken bij de ziekte van Peyronie. Uw arts kan u adviseren over het juiste protocol, de juiste druk en of de pomp in uw situatie geschikt is.

Samenvatting en advies

Een erectiepomp kan in bepaalde gevallen helpen bij het verbeteren van de erectiele functie en het verminderen van klachten bij de ziekte van Peyronie. Wetenschappelijk onderzoek toont aan dat regelmatig gebruik van een vacuümpomp kan leiden tot verbetering van de kromming, behoud van penislengte en herstel van de erectiefunctie.

Vergeleken met een penile stretcher biedt de erectiepomp een lagere tijdsinvestering, bredere werkzaamheid en betere therapietrouw. Het is echter essentieel om eerst met een arts te overleggen, vooral als de ziekte zich nog in de acute fase bevindt of als de kromming ernstig is. De pomp kan nuttig zijn als onderdeel van een breder behandelplan, maar moet met voorzichtigheid en onder begeleiding worden gebruikt.

Heeft u last van erectieproblemen naast de ziekte van Peyronie? Lees dan ook ons artikel over oorzaken van erectiestoornissen. Of bekijk hoe penisrevalidatie na een prostaatoperatie werkt — de principes zijn vergelijkbaar. Meer over de invloed van leeftijd op seksualiteit vindt u in Verandering seksualiteit na uw 45ste.

Bronnen

  1. Avant, R.A., Ziegelman, M., Nehra, A., et al. (2018). Penile Traction Therapy and Vacuum Erection Devices in Peyronie's Disease. Sexual Medicine Reviews, 6(3), 443–452. PubMed
  2. Chung, E. & Brock, G. (2013). Penile traction therapy and Peyronie's disease: a state of art review. Therapeutic Advances in Urology, 5(1), 59–65. PMC
  3. Raheem, A.A., et al. (2010). The role of vacuum pump therapy to mechanically straighten the penis in Peyronie's disease. BJU International, 106(8), 1178–1180. PubMed
  4. Ziegelmann, M.J., et al. (2019). Outcomes of a Novel Penile Traction Device in Men with Peyronie's Disease: A Randomized, Single-Blind, Controlled Trial. The Journal of Urology, 202(3), 599–610. PubMed
  5. Ruiter, A.E.C. & Meuleman, E.J.H. (2014). De ziekte van Peyronie. Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde, 158, A7189. NTVG

Veelgestelde Vragen

Wat is de ziekte van Peyronie?

De ziekte van Peyronie is een aandoening waarbij littekenweefsel ontstaat in het bindweefselvlies rondom de zwellichamen van de penis. Dit veroorzaakt een kromstand tijdens een erectie, vaak gepaard met pijn en erectieproblemen. De ziekte treft naar schatting 3 tot 9% van de mannen, vooral tussen 40 en 60 jaar.

Kan een erectiepomp helpen bij de ziekte van Peyronie?

Ja, wetenschappelijk onderzoek toont aan dat regelmatig gebruik van een erectiepomp kan bijdragen aan verbetering van de kromming, behoud van penislengte en herstel van de erectiefunctie. De pomp verbetert de bloeddoorstroming en helpt het weefsel elastisch te houden. Overleg altijd eerst met uw arts.

Wat is het verschil tussen een penile stretcher en een erectiepomp?

Een stretcher werkt via uitrekking en moet dagelijks 3 tot 8 uur gedragen worden, wat voor veel mannen onhaalbaar is. Een erectiepomp heeft slechts 10 minuten tweemaal daags nodig en helpt ook bij erectieproblemen. De pomp is daardoor voor de meeste mannen praktischer en veelzijdiger.

Hoe lang moet u een erectiepomp gebruiken bij Peyronie?

Het aanbevolen protocol is tweemaal daags 10 minuten. In een studie van Raheem et al. werden na 12 weken dagelijks gebruik al significante verbeteringen gemeten in kromming, lengte en pijn. Uw arts kan u adviseren over de optimale gebruiksduur in uw specifieke situatie.

Is een erectiepomp veilig bij de ziekte van Peyronie?

Bij correct gebruik is een erectiepomp veilig. Het is belangrijk om een pomp van medische kwaliteit te gebruiken met regelbare druk of een overdrukventiel. Begin met lage druk en bouw geleidelijk op. Bij ernstige pijn of een zeer ernstige kromming dient u eerst uw arts te raadplegen.

In welke fase van Peyronie is een erectiepomp het meest effectief?

De erectiepomp wordt het meest effectief geacht in de chronische (stabiele) fase, wanneer de plaquevorming niet meer toeneemt. In de acute fase kan gebruik pijn veroorzaken of de situatie verergeren. Sommige artsen zetten de pomp ook in de acute fase in, maar dan met extra voorzichtigheid en lagere druk.

Kan de ziekte van Peyronie vanzelf genezen?

Spontane verbetering treedt slechts op bij 8 tot 12% van de mannen. Bij de meerderheid stabiliseert de ziekte zich of wordt de kromming geleidelijk erger. Er zijn geen medicijnen die de ziekte genezen. Behandelopties omvatten een erectiepomp, injecties, shockwave-therapie of in ernstige gevallen een operatie.

Wanneer moet u naar een arts bij vermoeden van Peyronie?

Raadpleeg uw huisarts of uroloog als u een voelbare verharding in de penis opmerkt, als uw penis krom gaat staan bij een erectie, of als u pijn ervaart. Hoe eerder de diagnose wordt gesteld, hoe beter de behandelmogelijkheden. De uroloog kan met een echo en lichamelijk onderzoek de diagnose bevestigen.

Laisser un commentaire

Veuillez noter que les commentaires doivent être approuvés avant d'être publiés.